Tôi không sinh ra trong chiến tranh, nhưng vẫn cảm thấy nó trong từng nhịp thở
2025-09-09 10:35
Tác giả:
Hạ Vũ
blogradio.vn - Vậy họ nên nhìn vào đâu? Họ có thể chờ sao? Thời gian có thể trôi đi, thảm kịch có thể lùi lại trong ký ức. Nhưng nó sẽ không biến mất, không thể xoá đi mà hằn sâu vào trái tim con người.
***
Tôi – một công dân trẻ của Đất nước đặt Độc Lập - Tự Do - Hạnh Phúc lên hàng đầu, cảm thấy khó có thể tưởng tượng được những gì đang xảy ra tại các đất nước có chiến tranh.
Thế chiến thứ 2 đã chấm dứt gần một thế kỷ, nhưng Đất nước tôi chỉ mới hoàn toàn độc lập, thống nhất cách đây 50 năm. Trước đó, dân tộc tôi đã trải qua hàng nghìn năm đô hộ của phương Bắc, đối mặt với các cuộc chiến tranh xâm lược của phương Tây. Chúng tôi có thể khẳng định: dân tộc chúng tôi không phải là một dân tộc hiếu chiến, chúng tôi chưa bao giờ ủng hộ cuộc chiến tranh phi nghĩa nào. Nhưng chúng tôi lại nồng nàn một lòng yêu nước và tinh thần đấu tranh bảo vệ chủ quyền của quốc gia, độc lập của dân tộc. Bởi vậy, dù khắc nghiệt, gian nan, dân tộc tôi chắc chắn không bao giờ khuất phục trước kẻ thù. Chính xương máu của cha ông chúng tôi đã vun vén cho hòa bình hôm nay của Đất nước. Hòa bình hôm nay trên Đất nước chúng tôi không phải tự nhiên mà có, mà là xương, là máu, là nước mắt, là hy sinh; là một sự thật hiển nhiên mà vô giá.
Tôi sinh ra vào những năm đầu tiên của thế kỷ 21, khi đất nước đã hoàn toàn thoát khỏi ám ảnh của khói bom. Kinh tế lúc bấy giờ đang trong giai đoạn phục hồi và phát triển. Tôi có một tuổi thơ rất đẹp, có rất nhiều ước mơ. Khi tôi biết rằng, Đất nước chúng tôi nằm trong top những nước nghèo trên thế giới, có mức thu nhập bình quân đầu người ở mức trung bình thấp, tôi đã khá thất vọng. Nhưng sau này, khi lớn lên, tôi mới hiểu, điều khiến tôi thất vọng lúc nhỏ, đến bây giờ vẫn là khát vọng, ước mơ của một số đất nước đang chìm vào bóng tối của chiến tranh.
Khi tôi càng lớn lên, Đất nước tôi ngày càng phát triển. Cuộc sống ngày càng hiện đại và thuận tiện hơn về mọi mặt, mặc dù cũng ngày càng khó khăn theo một cách khác. Ở Đất nước của chúng tôi, mọi người được sống tự do và yên bình. Điều đó không đồng nghĩa với việc chúng tôi sống mà không có khó khăn, mà là chúng tôi được hưởng những quyền con người cơ bản như Bác Hồ đã từng nêu trong bản “Tuyên ngôn độc lập”.

Rồi vào một ngày đẹp trời, khi tôi đang thảnh thơi nằm xem điện thoại, tôi chợt bắt gặp những video đầy ám ảnh của các đất nước có chiến tranh. Tôi tự hỏi: Ngay bây giờ ư? Tại thời điểm này ư? Vì sao chiến tranh vẫn xảy ra khi ai cũng nhận thức được sự vô giá của hòa bình?
Họ gây ra các cuộc chiến tranh vì xung đột lợi ích, và họ sẵn sàng vứt bỏ một số lợi ích để giành lấy được lợi ích lớn hơn. Chắn chắn khi đưa ra lựa chọn bắt đầu một cuộc chiến, họ hoàn toàn có thể dự đoán được mức độ tổn thất, hoàn toàn đánh giá được hậu quả nặng nề sẽ quét qua cuộc đời của hàng triệu người dân, nhưng họ vẫn đưa ra lựa chọn tàn nhẫn.
Tôi không nói đến những cuộc chiến tự vệ. Tôi chỉ đang đặt câu hỏi về những quyết định từ chính những người được nhân dân tin tưởng bầu lên – nhưng lại đẩy chính nhân dân vào bi kịch.
Nếu như vậy, thì những người dân không quyền, không tiếng nói đấy, họ nên tin vào ai và họ nên làm gì để tiếp tục sống? Họ là người dân của một nước, đó là điều định sẵn từ khi sinh ra mà không thể lựa chọn. Ở vị trí đó, họ có một số quyền lợi và nghĩa vụ nhất định, nhưng hầu như hoàn toàn không có sức ảnh hưởng đối với các quyết định chính trị. Những gì họ biết là sống theo khuôn khổ của pháp luật và tin tưởng những vị lãnh đạo của quốc gia.
Thế nhưng, suy nghĩ của những vị lãnh đạo lại chưa bao giờ giống với những người dân, đặc biệt là ở những đất nước xung đột liên miên, hay những đất nước phân biệt giai cấp một cách nặng nề. Các quyết định được đưa ra lạnh lùng và dứt khoát, nhưng người trực tiếp chịu đựng hậu quả không phải là những người đưa ra quyết định, mà là người dân. Chính là nhân dân của đất nước đó, họ sẽ là những người đầu tiên cảm nhận được sự tàn phá, nỗi đau thể xác, sự đày đọa về tinh thần… Bởi chưa bao giờ mà chiến tranh chỉ xảy ra giữa các nhà lãnh đạo, họ quyết định tạo ra cuộc chiến tranh trong khi mình không phải là người phải gánh chịu nỗi đau do chiến tranh mang lại. Dù sao cũng cảm thấy như họ đã phản bội lại nhân dân.
Hơn hết, mỗi cuộc chiến tranh khi bắt đầu,chúng sẽ không bao giờ kết thúc chỉ sau một lần nổ súng. Công nghệ càng hiện đại, lực phá hủy và sát thương càng khủng khiếp. Chỉ trong nháy mắt, cả thành phố sống động có thể biến thành tro tàn chỉ trong vài giây. Rồi sau mỗi lần tấn công, những người có một chút may mắn – nếu còn sống – cũng đau khổ tới mức không còn muốn sống nữa. Họ đau đớn, sợ hãi và tuyệt vọng.
Nhưng sống thì vẫn cứ phải sống thôi. Họ không thể di cư đi nơi khác vì ở đâu cũng có chiến tranh, họ cũng không thể ngăn cản điều đó. Họ chỉ có thể chờ đợi cứu viện từ chính phủ. Nhưng chính phủ vẫn còn phải xoay xở đối phó với kẻ thù của họ, việc cứu trợ không phải là ưu tiên hàng đầu, nên chắc chắn họ không thể chỉ chờ vào chính phủ.
Vậy họ nên nhìn vào đâu? Họ có thể chờ sao? Thời gian có thể trôi đi, thảm kịch có thể lùi lại trong ký ức. Nhưng nó sẽ không biến mất, không thể xoá đi mà hằn sâu vào trái tim con người.
Trong tâm điểm của các cuộc chiến, người dân luôn là nơi cảm nhận được mùi vị của chiến tranh đầu tiên, họ chỉ biết chấp nhận và cố gắng vượt qua mà không thể làm gì hết. Họ căm phẫn trước những kẻ gây ra chiến tranh. Họ tự hỏi không biết nên đặt niềm tin vào đâu để sống sót. Nhưng sống giữa khói lửa, đôi khi… sống thôi cũng là một điều khủng khiếp.
*Bài viết không mang tính chính luận, chỉ là suy nghĩ đầy trăn trở của một người trẻ về số phận con người giữa chiến tranh.
© Hạ Vũ - blogradio.vn
Mời xem thêm chương trình:
Chúng Ta Bỏ Lỡ Điều Gì Trong Thanh Xuân | Blog Radio
Phản hồi của độc giả
Xem thêm
Tiệm Cầm Đồ Ký Ức - Phần 2: Mùi dầu gió
Bảy tháng sau ngày mẹ mất, Thảo vẫn mang theo những giờ cuối cùng trong phòng bệnh. Cô tìm đến Tiệm, gửi lại ánh đèn, tiếng máy, tất cả những gì cô đã nhìn và nghe đêm ấy. Chỉ giữ lại mùi dầu gió và cảm giác bàn tay mẹ trong tay mình. Nhưng khi ký ức đã được cất đi, Thảo nhận ra: có những điều ta quên được bằng trí nhớ, nhưng cơ thể vẫn nhớ.
Tiệm Cầm Đồ Ký Ức - Phần 1: Giải nhì
Ở cuối một con hẻm có một cái tiệm nhận cầm ký ức. Một người mẹ tìm đến, mang theo một phong bì tiền và một tờ phiếu ghi tên con trai mình. Cậu đã bán một thứ đi — và không phải thứ bà nghĩ. Truyện ngắn mở đầu chuỗi "Tiệm Cầm Đồ Ký Ức".
Năm tháng ấy, vẫn là anh! Phần cuối
Trước ngày cưới hai hôm, tôi hỏi anh có muốn tổ chức một buổi chia tay cuộc sống độc thân không. Anh không cần suy nghĩ đã đáp ngay: “Không. Anh là người của gia đình” “Ừ, nhưng em thì có!” - Tôi ngồi xuống cạnh anh, cười nói: “Bạn của em anh cũng quen gần hết rồi, đi cùng luôn nhé?”
Năm tháng ấy, vẫn là anh! Phần 2
Ôn lại chuyện cũ dường như đã trở thành chủ đề quen thuộc giữa tôi và anh. Hôm ấy, hai đứa ngồi ở quán ăn vặt đối diện trường - nơi năm xưa chúng tôi thường ghé. Vừa ăn, vừa ríu rít kể hết chuyện này đến chuyện khác. Đang cười nói vui vẻ, anh bỗng trầm giọng: "Suốt mấy năm đại học... anh chẳng có kỷ niệm nào với em cả" Anh khẽ thở dài: "Những sáu năm!"
Năm tháng ấy, vẫn là anh! Phần 1
Một ngày trời trong veo, mây trắng lững lờ, nắng vàng dịu dàng phủ khắp những con phố. Vào một ngày đẹp như thế, tôi ôm một xấp thiệp cưới đến gặp ba đứa bạn thân từ thời cấp III. "Thiệp gì đây?" - Diệu nheo mắt nhìn tôi, vẻ đầy nghi ngờ.
Nhịp đập sau cơn mưa mùa hạ
Nam và Phương là cặp đôi "oan gia chí chóe" nổi tiếng khắp lớp 12A1, cả hai luôn tìm đủ mọi trò để trêu trọc nhau. Mọi chuyện tưởng chừng chỉ dừng lại ở những trò đùa vô hại, cho đến một chiều thứ Bảy, Nam bất ngờ bị hai ông anh họ của Phương "bắt cóc" ra quán nước chỉ để... giảng bài tích phân! Từ ly nước ngọt đút lót tuổi 18 đến lời hẹn cùng nhau bước vào cổng trường Đại học, những màn cà khịa ngày nào dần biến thành nhịp đập chung ngọt ngào. Liệu cô lớp trưởng lém lỉnh có chịu "duyệt hồ sơ" để chàng trai năm ấy đồng hành cùng mình đi hết cả cuộc đời?
Trạm Cuối
"Trạm cuối" kể về Minh, một phụ xe trẻ chán ngán với những ngày tháng lặp lại trên tuyến xe buýt số 08. Cho đến khi cậu bắt đầu để ý đến một ông lão kỳ lạ, đêm nào cũng lên chuyến cuối, ngồi ở chiếc ghế cuối bên cửa sổ rồi đi bộ một mình sau khi xuống ở trạm cuối. Khi Minh dần biết được lý do đằng sau những chuyến xe ấy, cậu cũng bắt đầu nhìn lại công việc, những người xa lạ mình từng đưa qua và chính cuộc đời đang tưởng như đứng yên của mình. Một câu chuyện về những hành trình tưởng vô nghĩa, những người chỉ đi cùng ta một đoạn đường, và cách một chuyến xe có thể đưa một con người đến một nơi rất khác — nơi mà trước đó họ chưa từng nghĩ mình sẽ đến.”
Dấu son Tháng Tám
Tháng Tám không chỉ mang theo những cơn gió heo may dịu ngọt của đất trời chuyển mùa, mà còn đánh thức trong tim mỗi người con đất Việt niềm tự hào thiêng liêng về những trang sử hào hùng của dân tộc. Bài thơ "Dấu Son Tháng Tám" là một nén tâm hương kính cẩn tri ân các thế hệ đi trước, những người đã hiến dâng cả thanh xuân và máu xương để đổi lấy độc lập, tự do cho Tổ quốc, đồng thời khắc họa bức tranh mùa thu cách mạng sục sôi khí thế, rực rỡ cờ hoa và trường tồn cùng non sông.
Gửi anh, chàng trai 19 tuổi năm nào
Mỗi khi bắt gặp đâu đó hai chữ Cần Thơ hay Đại học Cần Thơ là em lại nhớ tới anh và những ngày tháng hoa mộng ngày nào. Hôm nay, khi được trực tiếp về Cần Thơ, nỗi nhớ trong em lại càng cuộn trào lên, tinh khôi và thanh trong như những kỉ niệm của những tối học tiếng Anh năm nào. Anh vẫn luôn là kí ức trong trẻo, thuần khiết nhất của em trong những năm tháng đã qua của cuộc đời này.
Nếu cả đời này không rực rỡ thì sao?
Bạn đã bao giờ nằm thao thức giữa những đêm khuya, điện thoại vẫn còn sáng màn hình với hàng loạt câu chuyện “thành công” của người khác, và tự hỏi: “Lỡ cả đời này, mình không rực rỡ thì sao?”.














