blogradio.vn - Canh sắn là món ăn của mẹ tôi tảo tần hôm sớm, khéo vun vén, chăm lo cho gia đình. Là món ăn gợi hoài niệm về những tháng ngày còn nhiều khó khăn nhưng bình yên, ấm áp mà gia đình tôi từng trải qua.

***

Mẹ tôi không khéo nấu ăn. Nhưng trong ký ức tuổi thơ của tôi, bao món ăn mẹ nấu đều thật ngon và có hương vị riêng làm tôi nhớ mãi, luôn ao ước được nếm lại dù chỉ một lần trong đời. Mỗi khi những cơn gió lạnh của ngày đông tràn về, tôi lại thầm nhớ thương món canh sắn mẹ nấu thuở nào, lại thèm được hít hà làn hương của rau mùi, của hành lá tỏa ra từ bát canh nóng đang bốc khói. Và tràn về trong tâm trí tôi bao ký ức tuổi thơ thuở tôi học lớp 4, 5, những năm 1998 – 2000.

Hồi đó gia đình tôi ở trong ngôi nhà gạch cũ vốn là chuồng lợn và bếp của nhà tôi và nhà bà nội được sửa sang lại. Ngôi nhà gạch thâm thấp, quay lưng ra đường cái. Phía trước ngôi nhà, bố mẹ tôi dè dụm mãi mới xây được cái móng nhà mái bằng hai gian, một gian thò, một gian thụt – cách gọi kiểu nhà xây hình chữ L.

Móng nhà khá cao so với mặt sân. Bố tôi đi làm xa, mẹ tôi một mình chở trộm đất từ ngoài đồng về lấp đầy các gian móng. Phải chở trộm vì xã tôi cấm lấy đất ở đồng, dù mẹ tôi chỉ lấy ở ruộng nhà mình chứ không lấy ở nhà khác. Mẹ tôi phải vừa vạc bờ, dọn cỏ ngoài đồng, vừa tranh thủ cuốc đất, lựa những hòn đất to xếp gọn ở đầu bờ ruộng, chờ lúc đồng vắng, xếp nhanh đất lên xe thồ chở về nhà.

Khi móng nhà được lấp đầy đất, mẹ tôi trồng trên đó ít rau khoai lang, rau dền, khóm mía và vài khóm sắn tàu. Sắn tàu rất sai củ nên ngoài luộc ăn, mẹ tôi còn làm xôi sắn, canh sắn ăn kèm rau sống.

Xôi sắn làm rất đơn giản. Sắn tàu bóc vỏ sạch sẽ, cắt khúc, bổ làm bốn, vứt lõi đi, cho vào nồi cùng với gạo nếp, chế nước vừa phải, đun sôi lên thì đảo đều, nồi cạn nước thì vùi xuống bếp tro. Hồi lâu xôi chín, bắc nồi lên, lấy đũa cả đánh nát sắn ra lẫn với xôi, đổ ra rá, ăn nóng hoặc nguội đều ngon. Xôi sắn trắng vàng thơm dẻo, bùi bùi. Xôi sắn ăn nhiều dễ ngán nên thỉnh thoảng mẹ tôi mới làm. Còn canh sắn ăn kèm rau sống là món ăn quen thuộc thường ngày của gia đình tôi.

Tôi nhớ vào tiết trời lạnh, mẹ bổ sắn thành những miếng nhỏ, đảo qua với mỡ, nêm mắm, muối, thêm nhiều nước ninh cho thật kĩ. Khi sắn nhừ thì đánh nát ra, quấy đều, cho thêm hành lá, rau mùi thái nhỏ vào và ăn ngay khi canh sắn còn nóng.

Bữa cơm ngày đông, trong gian nhà nhỏ, mấy mẹ con tôi ngồi quây quần bên nồi canh sắn khói bốc lên nghi ngút. Hơi nóng của nồi canh đã xua tan cái giá lạnh của tiết trời mùa đông. Và tràn ngập gian nhà nhỏ, mùi hương của hành lá, của rau mùi thật thơm, thật hấp dẫn! Chỉ hít hà làn hương ấy thôi cũng đủ thấy ngon.

Mẹ múc canh sắn ra bát tô to, đặt vào giữa mâm, tôi gắp ngay một đũa rau sống, rau diếp để nguyên tàu lá hay thái nhỏ cùng rau mùi và hành củ tươi chẻ mỏng nhúng vào bát sắn nóng hổi rồi gắp vào bát mình, ăn cùng với cơm. Quả thực ngon tuyệt. Nước sắn sền sệt quyện vào rau, quyện vào cơm, ăn vừa mát, vừa ngậy, vừa bùi, vừa thơm. Cứ thế tôi ăn đến no căng bụng mà không ngán.

Bao bữa cơm chỉ đơn sơ là thế, cơm, canh sắn và rau sống, không cần thịt cá mà vẫn ấm áp, ngon miệng, làm tôi nhớ mãi.

Món canh sắn chế biến giản đơn, hương vị mộc mạc vẫn thật hấp dẫn. Nó là món ăn của tuổi thơ tôi vô tư, bình dị với niềm vui thật hồn nhiên, được ăn một món ngon bên người thân. 

Canh sắn là món ăn của mẹ tôi tảo tần hôm sớm, khéo vun vén, chăm lo cho gia đình. Là món ăn gợi hoài niệm về những tháng ngày còn nhiều khó khăn nhưng bình yên, ấm áp mà gia đình tôi từng trải qua.

Sau này khi bố mẹ đủ tiền xây nhà cũng là lúc không còn chỗ để trồng sắn, tôi hầu như không được ăn lại canh sắn nữa. Và hai tiếng “canh sắn” mỗi khi được nhắc đến luôn gợi lên trong tâm trí tôi những hoài niệm đầy bâng khuâng, thương nhớ.

Thời học Đại học xa nhà, có lần được bạn cho sắn, vì thèm hương vị ngày xưa quá, tôi đã nấu canh sắn ăn kèm rau sống trong sự xuýt xoa “Lạ nhỉ?”, “Trông ngon thế!” của mấy người cùng xóm trọ. Có thể tôi nấu không ngon như mẹ tôi nấu ngày nào nhưng bát canh sắn hôm ấy phần nào giúp tôi nguôi ngoai nỗi nhớ hương vị một thời thơ bé.

“Sắn nấu thế này ăn ngon mà!”, lời khẳng định của đứa bạn cùng phòng trong bữa cơm hôm ấy làm tôi thêm bâng khuâng “Ừ, ngày xưa mẹ tôi hay nấu món này cho tôi ăn lắm!”.

Và trong giây lát, tôi như thấy hiện ra trước mắt cảnh mấy mẹ con tôi quây quần quanh mâm cơm đạm bạc mà ấm áp, bên nồi canh sắn khói bốc lên nghi ngút.

© Bang Le - blogradio.vn

Xem thêm: Không điều gì quý giá hơn hai tiếng “gia đình”