Hồn quê vương ngõ chiều Hà Nội
2017-02-15 00:20
Tác giả:
Một chiều chủ nhật oi ả. Tôi đứng dựa lưng vào thành tường sơn màu ghi sáng bóng, vừa nhâm nhi tách café đá, vừa nheo mắt nhìn về phía chân trời chưa tắt nắng. Những ngôi nhà sặc sỡ, cầu kỳ, cao thấp vô tội vạ, khác với ngôi nhà ba gian xây từ dạo xưa dột nát vẫn gõ nhịp tiếng mưa. Căn nhà tôi nhớ đến những ngày oi bức bị nắng hắt xuống qua những hòn ngói vênh khiến bên trong nhà có nhiều đốm sáng nhỏ như bầu trời nhiều sao. Đó là nơi tôi đã sống trong suốt 20 năm cuộc đời.
Tôi sinh tuổi Dậu, mẹ vẫn đùa đuổi tôi đi xa “bới đất kiếm ăn”. Tôi đi thật sau khi kết thúc khóa học, và ít lần trở lại căn nhà xưa cũ. Có những chiều, tôi lướt web mà bẵng quên những “Chiều chiều ra đứng ngõ sau – Trông về quê mẹ ruột đau chín chiều”.
Giờ Hà Nội có nhiều ngõ ngách, có cái ngõ không cọng rơm nếp thơm, không phân gà vung vãi, là những ồn ào xe cộ đi lại, những khu chợ tự phát.
Hà Nội có tôi lao ra ngoài làm việc từ sáng đến tối. Có những đêm đọc sách để cửa khép hờ, giọng rao tiếng địa phương của người đàn bà nọ khiến lòng tôi rối bời.
Photo: Tran Ngoc Tung
Ngày còn nhỏ, được nghỉ hè là lúc bọn trẻ chúng tôi háo hức nhất. Con nhà nghèo, tôi không biết đến những chuyến du lịch tham quan, tắm biển hay đi chơi sở thú, cũng không có bà con họ hàng ở xa để đến chơi nhà. Tôi chỉ biết đó là mùa oi bức nhất trong năm, mùa gặt lúa, phơi thóc. Mùa màng, nhà nào nhà nấy nườm nượp chở về nhà những bó lúa chắc mẩy, vàng ươm. Bố mẹ tôi ra ngoài đồng thu hoạch lúa và chở về bằng xe đạp thồ. Sân thóc đầy, anh em tôi đứa lên 10, đứa mới 7 tuổi “chịu trách nhiệm” rũi thóc cho khô già, chiều tối cào vun thành đống hình quả núi rồi đậy bạt kín. Những ngày trời âm u, anh em tôi vất vả hơn khi phải xúc thóc vào thúng, sau đó đổ vào bao bã mía và buộc lại.
Tôi vẫn nhớ những buổi trưa nắng, anh tôi trèo chót vót lên tận ngọn me hái quả. Tôi đứng dưới há hốc miệng, đợi anh ném quả xuống thì chìa cái nón đã chóc rách ngoài viền mép để hứng. Thằng em nhà chú tôi béo quay. Nó chẳng biết trèo cây, cũng chẳng biết hứng quả. Anh em tôi bắt nạt nó, sai về nhà lấy bột canh mỳ tôm cho cả bọn chấm. Ngồi dưới gốc me hút gió trời, anh tôi thỉnh thoảng lại chạy ù về nhà rũi những đường lượn sóng ngoằn nghèo trên sân thóc.
Tiếng xe thồ chở lúa kêu cọt kẹt. Hai anh em tôi hối hả chạy ra đùn sau những lượm lúa được bố mẹ bó lại, chất lên xe cẩn thận. Anh giục tôi chạy về nhà trước, pha một ca nước me đá lạnh để bố mẹ uống đỡ khát. Tôi muốn lập công nên cuống quýt chạy về nhà, mở lắp che bụi trên bể nước mưa, vục lấy một ca nước mát lạnh.
Có những ngày oi ả, trời bỗng đổ mưa bất chợt. Bố mẹ tôi ướt lướt thướt từ ngoài đồng cố chở chuyến xe lúa về nhà. Ở nhà, anh em tôi cũng hối hả đứa cào, đứa quét thóc vun thành đống rồi đóng bao. Bố mẹ về, cả bốn người tập trung khiêng từng bao thóc lên góc hè. Xong sân thóc, hai đứa nghịch đắp gạch đất vào khe thoát nước ở điểm dốc cuối góc sân. Anh tôi bảo cái sân bị ngập nước ấy là bể bơi. Hai đứa lăn lộn, vầy nước mưa thỏa thích. Đám bạn trong xóm tíu tít gọi hú nhau ngoài ngõ. Anh em tôi bỏ cái sân đầy nước lao ra ngoài đường, chạy vào những nhà quen có ống thoát nước xối mạnh từ trên cao xuống. Tiếng cười đùa ngày ấy non nớt, thơ ngây.
Khi tôi vào đại học, dịp về nhà nhiều nhất là nghỉ Tết nguyên đán. Ở nhà, chiếc xe máy chẳng được ngó ngành đến. Tôi mở khóa bếp phụ, nơi cất những thứ đồ cũ kỹ để lấy chiếc xe đạp cũ tôi đã sử dụng suốt ba năm học phổ thông. Mặc chiếc áo khoác đồng phục cũ, đi chiếc xe đạp cũ, tôi hỏi mẹ nhìn mình trông có giống vài năm trước. Mẹ cười thật hiền, đôi mắt ươn ướt thương tôi những ngày xa nhà.
29 Tết, ở nhà tôi, việc quét mạng nhện, dọn dẹp là “đấng mày râu” lo. Tôi chở mẹ đi sắm Tết. Ra chợ, nào mua hương trầm, hoa quả; nào đặt giò, mua khoai tây, cà rốt, mộc nhĩ, miến, măng khô, thịt lợn, đỗ xanh,… Chợ quê ngày Tết bình yên, giản dị. Năm nào cũng thế nhưng không khí mùa xuân vẫn nhộn nhịp, vui tươi.
Về đến nhà, tôi đạp xe lên nhà ngoại cách nhà một cây số, biếu ông bát cháo gà nóng mới nấu chín, tiện thể cắt lá dong về chuẩn bị gói bánh chưng. Bà tôi không còn nữa. Chỉ còn ông ngoại sống cùng gia đình nhà cậu út. Ông tôi cũng đã ngoài 80; tuy đãng trí nhưng chẳng bao giờ quên nhắc tôi chuyện cũ. Mỗi lần thế mắt ông lại rưng rưng lệ.
Sang ngày 30 Tết, buổi sáng tôi thường giúp mẹ thay rửa bát hương trên bàn thờ. Xong việc, tôi ngồi chồm hỗm xem bố mẹ gói những chiếc bánh chưng xanh, vuông vức. Mẹ kể ngày xưa ông bà nội mất sớm, nhà tôi lại nghèo. Sống với cụ, bố phải làm đủ nghề: thợ xây, phu hồ, và còn gói bánh chưng để cụ bán,.. nên giờ bố làm gì cũng khéo.
Ngày Tết, dù trời lạnh, tôi cũng dậy sớm lạch cạch chuẩn bị làm mâm cơm cúng. Mùa lạnh, tay mẹ tôi chạm nước bao giờ cũng ửng đỏ và ngứa ngáy. Tự tay đứa con gái 20 tuổi cũng làm được việc ra trò. Tôi bắt đầu từng việc, từng việc một. Tôi sắp bát đũa vào mâm; bóc lá bánh chưng, cắt thành sáu góc hình tam giác; thái khoanh giò lụa; bày một đĩa dưa hành mẹ muối vàng, một đĩa thịt gà nấu đông; ngâm mộc nhĩ, măng, miến để nấu canh; gọt cà rốt, su hào xào chung với lòng gà. Mâm cơm cúng đã xong xuôi. Tôi rót rượu ra ba chén nhỏ, châm lửa thắp nén hương lên bàn thờ gia tiên.
Tết sang ngày mồng 4 cũng bớt đi không khí. Tôi lo chuyện đi chợ, nấu nướng và sắp món làm hóa vàng. Tôi lớn rồi nhưng bao giờ bố cũng treo giải nếu mọi người khen món ăn ngon, bố sẽ có thưởng.
- Trời tối rồi, sao cậu không bật điện lên cho sáng?
Tiếng nói lanh lảnh của cô bạn cùng phòng kéo tôi trở lại Hà Nội những ngày tháng xa quê. Tôi thở dài khi nghĩ đến những chuỗi ngày bận bịu sắp tới. Trong lòng tôi, nỗi nhớ nhà, nhớ về tuổi thơ vẫn cồn cào gan ruột nhưng chẳng thể khác đi được.
© Trang Izerghin – blogradio.vn
Phản hồi của độc giả
Xem thêm
Tiệm Cầm Đồ Ký Ức - Phần 2: Mùi dầu gió
Bảy tháng sau ngày mẹ mất, Thảo vẫn mang theo những giờ cuối cùng trong phòng bệnh. Cô tìm đến Tiệm, gửi lại ánh đèn, tiếng máy, tất cả những gì cô đã nhìn và nghe đêm ấy. Chỉ giữ lại mùi dầu gió và cảm giác bàn tay mẹ trong tay mình. Nhưng khi ký ức đã được cất đi, Thảo nhận ra: có những điều ta quên được bằng trí nhớ, nhưng cơ thể vẫn nhớ.
Tiệm Cầm Đồ Ký Ức - Phần 1: Giải nhì
Ở cuối một con hẻm có một cái tiệm nhận cầm ký ức. Một người mẹ tìm đến, mang theo một phong bì tiền và một tờ phiếu ghi tên con trai mình. Cậu đã bán một thứ đi — và không phải thứ bà nghĩ. Truyện ngắn mở đầu chuỗi "Tiệm Cầm Đồ Ký Ức".
Năm tháng ấy, vẫn là anh! Phần cuối
Trước ngày cưới hai hôm, tôi hỏi anh có muốn tổ chức một buổi chia tay cuộc sống độc thân không. Anh không cần suy nghĩ đã đáp ngay: “Không. Anh là người của gia đình” “Ừ, nhưng em thì có!” - Tôi ngồi xuống cạnh anh, cười nói: “Bạn của em anh cũng quen gần hết rồi, đi cùng luôn nhé?”
Năm tháng ấy, vẫn là anh! Phần 2
Ôn lại chuyện cũ dường như đã trở thành chủ đề quen thuộc giữa tôi và anh. Hôm ấy, hai đứa ngồi ở quán ăn vặt đối diện trường - nơi năm xưa chúng tôi thường ghé. Vừa ăn, vừa ríu rít kể hết chuyện này đến chuyện khác. Đang cười nói vui vẻ, anh bỗng trầm giọng: "Suốt mấy năm đại học... anh chẳng có kỷ niệm nào với em cả" Anh khẽ thở dài: "Những sáu năm!"
Năm tháng ấy, vẫn là anh! Phần 1
Một ngày trời trong veo, mây trắng lững lờ, nắng vàng dịu dàng phủ khắp những con phố. Vào một ngày đẹp như thế, tôi ôm một xấp thiệp cưới đến gặp ba đứa bạn thân từ thời cấp III. "Thiệp gì đây?" - Diệu nheo mắt nhìn tôi, vẻ đầy nghi ngờ.
Nhịp đập sau cơn mưa mùa hạ
Nam và Phương là cặp đôi "oan gia chí chóe" nổi tiếng khắp lớp 12A1, cả hai luôn tìm đủ mọi trò để trêu trọc nhau. Mọi chuyện tưởng chừng chỉ dừng lại ở những trò đùa vô hại, cho đến một chiều thứ Bảy, Nam bất ngờ bị hai ông anh họ của Phương "bắt cóc" ra quán nước chỉ để... giảng bài tích phân! Từ ly nước ngọt đút lót tuổi 18 đến lời hẹn cùng nhau bước vào cổng trường Đại học, những màn cà khịa ngày nào dần biến thành nhịp đập chung ngọt ngào. Liệu cô lớp trưởng lém lỉnh có chịu "duyệt hồ sơ" để chàng trai năm ấy đồng hành cùng mình đi hết cả cuộc đời?
Trạm Cuối
"Trạm cuối" kể về Minh, một phụ xe trẻ chán ngán với những ngày tháng lặp lại trên tuyến xe buýt số 08. Cho đến khi cậu bắt đầu để ý đến một ông lão kỳ lạ, đêm nào cũng lên chuyến cuối, ngồi ở chiếc ghế cuối bên cửa sổ rồi đi bộ một mình sau khi xuống ở trạm cuối. Khi Minh dần biết được lý do đằng sau những chuyến xe ấy, cậu cũng bắt đầu nhìn lại công việc, những người xa lạ mình từng đưa qua và chính cuộc đời đang tưởng như đứng yên của mình. Một câu chuyện về những hành trình tưởng vô nghĩa, những người chỉ đi cùng ta một đoạn đường, và cách một chuyến xe có thể đưa một con người đến một nơi rất khác — nơi mà trước đó họ chưa từng nghĩ mình sẽ đến.”
Dấu son Tháng Tám
Tháng Tám không chỉ mang theo những cơn gió heo may dịu ngọt của đất trời chuyển mùa, mà còn đánh thức trong tim mỗi người con đất Việt niềm tự hào thiêng liêng về những trang sử hào hùng của dân tộc. Bài thơ "Dấu Son Tháng Tám" là một nén tâm hương kính cẩn tri ân các thế hệ đi trước, những người đã hiến dâng cả thanh xuân và máu xương để đổi lấy độc lập, tự do cho Tổ quốc, đồng thời khắc họa bức tranh mùa thu cách mạng sục sôi khí thế, rực rỡ cờ hoa và trường tồn cùng non sông.
Gửi anh, chàng trai 19 tuổi năm nào
Mỗi khi bắt gặp đâu đó hai chữ Cần Thơ hay Đại học Cần Thơ là em lại nhớ tới anh và những ngày tháng hoa mộng ngày nào. Hôm nay, khi được trực tiếp về Cần Thơ, nỗi nhớ trong em lại càng cuộn trào lên, tinh khôi và thanh trong như những kỉ niệm của những tối học tiếng Anh năm nào. Anh vẫn luôn là kí ức trong trẻo, thuần khiết nhất của em trong những năm tháng đã qua của cuộc đời này.
Nếu cả đời này không rực rỡ thì sao?
Bạn đã bao giờ nằm thao thức giữa những đêm khuya, điện thoại vẫn còn sáng màn hình với hàng loạt câu chuyện “thành công” của người khác, và tự hỏi: “Lỡ cả đời này, mình không rực rỡ thì sao?”.
