Phát thanh xúc cảm của bạn !

Thằng Gạo

2025-12-15 19:00

Tác giả: Bắc Duyên


blogradio.vn - Tôi năm ấy mới chỉ là một đứa trẻ chín tuổi, con gái một trong gia đình có ba là bộ đội, mẹ là giáo viên, ông bà đều là trí thức về hưu. Từ nhỏ tôi vốn kiêu ngạo, quen được nuông chiều. Ấy vậy mà chẳng hiểu sao, dù có ghét Gạo đến thế nào, trong thâm tâm tôi vẫn thấy vui khi nghĩ đến việc có thêm một đứa em trai ngoan ngoãn, dễ bảo như nó.

***

"Có những ký ức tưởng đã ngủ yên trong lớp bụi thời gian, vậy mà chỉ một thoáng gió xao cũng đủ làm chúng sống dậy, nguyên vẹn đến xót lòng. Trong miền ký ức tuổi thơ tôi, có một cái tên mộc mạc, ngắn ngủi như hạt thóc rơi giữa đồng quê - Gạo. Người ta gọi nó bằng cái tên vừa quê mùa vừa tội nghiệp ấy, như định sẵn cho một phận đời côi cút. Và từ cái ngày nhỏ bé ấy bước vào ngưỡng cửa nhà tôi, tuổi thơ tôi bỗng nhiên có thêm một bóng hình, một mảnh ghép không thể nào xóa nhòa."

Thằng Gạo nhỏ hơn tôi hai tuổi, tôi chẳng biết tại sao mọi người lại gọi nó là “Gạo” - cái tên ngắn ngủi nghe vừa quê mùa vừa tội nghiệp, tôi chỉ biết nó mồ côi mẹ năm lên hai, cha là ai thì chẳng ai biết, chỉ sống lay lắt bên bà ngoại bệnh tật. Trong ký ức của tôi, thằng Gạo ốm nhom đen nhẻm hay mặc chiếc áo màu tím than rách vài chỗ, đôi chân trần gầy guộc lấm lem bùn đất. Lúc bà nó qua đời, họ hàng chẳng ai muốn nhận nuôi nó, cũng chẳng ai quan tâm tới việc một đứa trẻ lên bảy sẽ sống chết thế nào giữa thế giới chẳng có chỗ để dựa vào.

Mẹ tôi thương nó, ngày ba bữa gọi nó sang nhà ăn cơm, bà tôi cũng thương nó, dùng lương hưu để cho nó đến trường, mua quần áo đẹp cho nó, dạy nó viết chữ làm toán. Người trong làng đồn nó là con rơi của Ba tôi, là bởi nó có nét gì đó giống với Ba, lại thông minh ham học và điều quan trọng đó là Mẹ nó từng là người thương cũ của Ba.

Tôi từng ghét nó. Bọn bạn hay trêu tôi: “Con của ba mày đó!” Tôi tức lắm, tránh xa nó, nhưng rồi lại thấy nghèn nghẹn khi bắt gặp nó lom khom mò cua bắt ốc, hay toát mồ hôi cào lúa thuê cho mấy nhà trong xóm.

- Gạo, mày tính ở dưới ruộng tới khi nào. Bà Nội tao bảo mày sang nhà ăn cơm kìa.

Thằng Gạo ngoan ngoãn dạ một tiếng rồi lọ mọ xách thành quả cả buổi chiều theo tôi đi về nhà.

- Con vào nhà tắm rửa đi rồi còn ăn cơm.

Giọng mẹ tôi nhẹ nhàng khi nhìn thấy cái dáng nhỏ bé của nó vừa bước vào đầu thành giếng.

Tôi năm ấy mới chỉ là một đứa trẻ chín tuổi, con gái một trong gia đình có ba là bộ đội, mẹ là giáo viên, ông bà đều là trí thức về hưu. Từ nhỏ tôi vốn kiêu ngạo, quen được nuông chiều. Ấy vậy mà chẳng hiểu sao, dù có ghét Gạo đến thế nào, trong thâm tâm tôi vẫn thấy vui khi nghĩ đến việc có thêm một đứa em trai ngoan ngoãn, dễ bảo như nó. Những lời dị nghị của người trong làng dường như chẳng mảy may ảnh hưởng đến cách ông bà, ba mẹ tôi đối xử với Gạo - lúc nào cũng thương yêu, bao bọc nó như ruột thịt trong nhà. Nhiều lần tôi tò mò hỏi mẹ:

- Mẹ không ghen sao?

Mẹ chỉ mỉm cười, khẽ gõ vào đầu tôi:

- Con bé này, biết gì về ghen tuông mà hỏi mẹ thế?

Tôi không hiểu nổi người lớn nghĩ gì. Có lẽ chính lòng nhân ái và sự bao dung của mẹ đã xoá tan mọi nghi ngờ, vượt lên cả những hờn ghen tầm thường của một người phụ nữ.

Về mẹ của thằng Gạo, trong ký ức tôi gần như trống rỗng, chẳng còn nhớ rõ dung nhan bà thế nào. Tôi chỉ biết đến bà qua những tấm hình cũ mà nó nâng niu giữ lại. Một người đàn bà đẹp đến nao lòng - cái đẹp mặn mà, quyến rũ, mang dáng dấp của một tâm hồn đa tình. Có lẽ, nếu tôi là đàn ông, cũng khó lòng cưỡng nổi sức hút từ vẻ đẹp ấy, một vẻ đẹp vừa mong manh vừa đầy mê hoặc, như ánh lửa liêu trai dễ thiêu cháy trái tim người đối diện.

- Mẹ mày đẹp thật đấy, Gạo.

Tôi xuýt xoa khi ngắm những tấm hình cũ.

Gạo lặng im, gương mặt chùng xuống, rồi bờ vai run run, nước mắt rơi lã chã. Nó khóc thút thít như thể nỗi nhớ thương dồn nén bấy lâu nay vừa bật ra. Nhìn nó, tôi thấy lòng mình se thắt, thấy nó đáng thương đến nhói tim. Vậy mà, là một đứa trẻ vụng về, tôi chẳng biết mở miệng an ủi thế nào. Cuối cùng, tôi chỉ lặng lẽ quay đi, giả vờ tìm trò khác để chơi, để che giấu sự lúng túng của mình trước nỗi buồn quá lớn của nó.

Từ ngày Gạo về ở hẳn trong nhà, dần dần tôi cũng quen với sự có mặt của nó. Thằng Gạo vốn hiền lành, tình cảm. Mỗi lần thấy tôi bị mẹ mắng rồi tủi thân bật khóc, nó lại tất tả chạy đi tìm khăn, nhẹ nhàng lau nước mắt cho tôi, còn vỗ về:

- Chị An đừng khóc nữa, có em ở đây mà.

Có những ngày trời mưa bão, ba phải ở lại đơn vị, mẹ thì bận đi tập huấn tận trên huyện. Tôi với Gạo cùng chờ nhau về. Đoạn đường lầy lội, nó không ngại cúi xuống, bảo tôi leo lên lưng để đôi giày búp bê của tôi không bị bùn vấy bẩn.

- Sau này nếu chị An có ốm, em sẽ chăm cho chị, được không? - nó vừa đi vừa nói, giọng đầy chân thành.

Tôi thì chảnh chọe, bông đùa:

- Ủa, ai thèm cần chứ!

Thoáng thấy gương mặt nó sụ xuống, nhưng cái tính bướng bỉnh khi ấy khiến tôi vẫn làm ngơ.

Năm tôi mười bốn tuổi, bà nội mất. Theo tục lệ ở quê, cháu trai trưởng sẽ đi đầu trong hàng tang lễ. Ông trưởng tộc nhìn quanh, rồi dõng dạc bảo:

- Để thằng Gạo đi.

Cả họ gật gù, vì ai cũng mặc nhiên nghĩ nó là con ruột của ba tôi. Thậm chí, ngay cả tôi cũng tin như vậy. Nhưng bất ngờ, ba tôi gạt phăng:

- Không được!

Cả đám đông sững lại. Lời từ chối của ba khiến không khí tang lễ như lặng đi một nhịp. Ánh mắt mọi người đổ dồn về phía ông, đầy ngạc nhiên và cả nghi hoặc. Tôi nhìn ba, lòng bỗng dấy lên một nỗi hoang mang khó tả.

Vài tháng sau, ba nhận quyết định chuyển công tác vào Nam. Tôi và thằng Gạo háo hức chuẩn bị hành lý từ rất sớm, mơ về một cuộc sống mới. Thế nhưng, đúng một tháng trước ngày gia đình tôi rời quê, một người đàn ông lạ mặt tìm đến nhà. Ông ta tự xưng đến nhận Gạo làm con nuôi.

Tôi bàng hoàng, như có ai vừa giật mất một phần tim mình. Tôi khóc lóc, van nài, mong giữ nó lại. Thằng Gạo cũng lặng lẽ ôm tôi thật chặt, đôi mắt hoe đỏ. Nhưng rồi, trước sự sắp đặt kiên quyết của ba tôi, nó chỉ khẽ gật đầu, ngoan ngoãn bước theo người đàn ông kia, không hề phản kháng.

Kể từ ngày ấy, tôi và Gạo mất hẳn liên lạc. Nhiều lần tôi gặng hỏi ba, nhưng ông chỉ đáp hững hờ:

- Nó vẫn sống tốt.

Thời gian trôi, tôi lớn lên, rồi đi du học. Và thật kỳ lạ, giữa muôn người trong một ngày hội của du học sinh, chúng tôi gặp lại nhau. Tôi thoáng thấy một chàng trai cao lớn, dáng vẻ lịch thiệp, gương mặt sáng sủa khác hẳn thằng Gạo nhút nhát ngày xưa. Tôi đi ngang qua mà chẳng nhận ra. Thế rồi giọng nói ấy vang lên:

- Chị An… con bác Minh đúng không? Em… em là Gạo đây.

Tôi sững người, nước mắt bất giác tuôn rơi, chẳng hiểu vì mừng, vì thương hay vì những năm tháng xa cách đã bỏ lỡ.

Trong câu chuyện ngắn ngủi hôm ấy, tôi mới hay biết sự thật. Người đàn ông năm đó đến đón Gạo chính là cha ruột của nó - đồng thời cũng là cấp trên của ba tôi. Còn mẹ nó, thuở ấy là cô sinh viên múa trường Quân đội, đem lòng yêu người đã có gia đình. Khi chuyện vỡ lở, bà âm thầm về quê sinh ra nó, để rồi Gạo lớn lên trong những lời đồn đoán và những ánh nhìn lạ lẫm. Cả nhà tôi đều biết rõ sự thật ấy, chỉ riêng tôi ngây ngô chẳng hay, và suốt bao nhiêu năm qua ba tôi vẫn lặng im gánh tiếng oan, chưa một lần biện minh.

Tôi nghẹn ngào hỏi:

- Mấy năm nay… em có sống tốt không?

Nó cười, nụ cười rạng rỡ mà lòng tôi lại thấy nhói:

- Chị nhìn em xem… trông em giống người không sống tốt à?

Giữa hội trường đông đúc hôm ấy, khoảng cách của bao năm tháng như một bức tường vô hình. Tôi muốn hỏi hàng trăm câu: “Ngày ấy em có buồn không? Có hận không? Có thấy tủi thân không?” Nhưng cuối cùng, tất cả chỉ đọng lại thành những giọt nước mắt.

Thằng Gạo không còn là thằng bé “mồ côi - con của ai cũng không nhận” nữa, nó đã có tên, có họ, có một gia đình để tự hào. Cũng chẳng còn là một thằng nhóc gầy gò nhút nhát mà là một chàng trai hoàn toàn khác: tự tin, đĩnh đạc, mang dáng dấp của một thiếu gia con nhà giàu.

Chúng tôi ngồi lại, chẳng nói nhiều, chỉ để mặc cho khoảng lặng trôi qua, như thể đang bù đắp cho những năm tháng dài chẳng kịp gần gũi. Tôi thấy trong ánh mắt nó vẫn còn chút gì đó thân thuộc - cái nhìn trong trẻo, dịu dàng của đứa bé từng lom khom mò cua bắt ốc, từng đưa khăn cho tôi lau nước mắt.

Tôi mỉm cười, chợt nhận ra rằng, dù thời gian có cuốn mỗi người đi một ngả, dù khoảng cách và thân phận đã thay đổi, thì ký ức tuổi thơ ấy vẫn nằm yên ở một góc rất sâu trong tim cả hai.

- Gạo à… - tôi khẽ gọi, vẫn dùng cái tên thân thương ngày xưa, bất chấp hôm nay nó đã có một danh phận mới. Nó ngẩng lên, cười hiền, nụ cười như thắp sáng cả một miền ký ức.

Trong khoảnh khắc ấy, tôi bỗng thấy lòng mình bình yên lạ thường. Tôi biết, dẫu có lạc nhau thêm một lần nữa, hình bóng thằng Gạo năm nào vẫn sẽ mãi là một phần trong tuổi thơ của tôi - một phần vừa xót xa, vừa ấm áp, không gì thay thế được.

© Bắc Duyên - blogradio.vn

Mời xem thêm chương trình:

Em Chẳng Phải Nữ Chính Truyện Ngôn Tình | Blog Radio

Bắc Duyên

"Cái gọi là tình cờ ấy, vốn dĩ đều đã được sắp xếp, có thể là bởi con người, cũng có thể là bởi ông trời."

Phản hồi của độc giả

Xem thêm

Nhà có hoa Tigon (Phần 1)

Nhà có hoa Tigon (Phần 1)

Hơn hai mươi năm nơi đất khách, chính tôi cũng không biết mình đã sống sót bằng cách nào. Tôi lặng lẽ chấp nhận số phận, mặc nhiên tin rằng đời mình rồi sẽ trôi qua trong cô quạnh, không trở về nơi từng là nhà, từng là hạnh phúc, từng là cả một sự nghiệp. Thế nhưng đến cuối cùng, tôi vẫn không thể thôi nhớ cố hương. Tôi chỉ mong sau khi chết đi, tro cốt của mình có thể được rải xuống mảnh đất nơi tôi đã lớn lên.

Có những yêu thương ở lại

Có những yêu thương ở lại

Một miền ký ức chậm rãi mở ra từ những ngày thu ẩm ướt trên cao nguyên, nơi hình bóng ngoại với giọng hò ru ngủ, mùi cá kho quen thuộc và căn phòng cũ đầy kỷ niệm. Giữa những bôn ba cuộc sống, nối nhớ ngoại trở thành sợi dây lặng lẽ nối quá khứ và hiện tại, để rồi khi ngoại rời xa, điều ở lại không chỉ là tiếc nuối, mà là tình thương âm thầm theo ta suốt cả quãng đời.

Ai rồi cũng sẽ trở thành 'người cũ' của chính mình

Ai rồi cũng sẽ trở thành 'người cũ' của chính mình

Hôm nay, nếu ai đó hỏi tôi: "Yêu là gì?", tôi sẽ không còn tự tin định nghĩa như cô bé 14 tuổi năm nào. Tôi chỉ biết rằng: Yêu là khi ta chấp nhận đau lòng để học cách trưởng thành. Là khi ta hiểu rằng, rung động hay cảm động, hạnh phúc hay dằn vặt, tất cả đều là những mảnh ghép không thể thiếu để tạo nên thanh xuân.

4 con giáp sau chuẩn bị tinh thần

4 con giáp sau chuẩn bị tinh thần "hứng lộc" đúng dịp Tết này

Trong khi nhiều người còn đang loay hoay với những dự định dang dở, thì 4 con giáp dưới đây được dự báo sẽ có một cú "lội ngược dòng" ngoạn mục ngay từ dịp Tết, mở ra một năm tiền tài rủng rỉnh và cuộc sống viên mãn bất ngờ.

Con về đón Tết

Con về đón Tết

Con về đón Tết nao nao, Mừng vui vì thấy cha chào, mẹ trông. Tóc con giờ cũng trổ bông, Mẹ cha nay cũng lưng còng, da nhăn.

Phụ nữ khổ tâm thường sẽ có thói quen này, muốn đổi vận hãy sửa ngay hôm nay

Phụ nữ khổ tâm thường sẽ có thói quen này, muốn đổi vận hãy sửa ngay hôm nay

Người xưa có câu "tướng tự tâm sinh", mọi vất vả hay an nhàn của một người phụ nữ đôi khi không nằm ở số phận định sẵn, mà hiện hữu ngay trong từng bước đi, cách ăn uống mỗi ngày.

Những dấu chân không bao giờ mất

Những dấu chân không bao giờ mất

Giữa những bữa cơm gia đình tuổi mười sáu, mười bảy, có những dấu chân âm thầm in lại của yêu thương, tổn thương và những điều chưa kịp nói. Lớn lên rồi mới hiểu, có những ký ức tưởng rất nhỏ nhưng theo ta suốt cả đời.

Một thời thanh xuân ngọt ngào

Một thời thanh xuân ngọt ngào

Có những người bước vào đời ta rất khẽ, nhưng ở lại thật lâu trong ký ức. Anh đến trong những ngày hè đầy nắng gió Cao Nguyên, mang theo mùi hương dịu nhẹ và sự chín chắn của một người đàn ông trưởng thành. Giữa những rung động đầu đời, khoảng cách tuổi tác, gia đình và lựa chọn khiến chúng tôi lạc nhau. Dẫu không đi cùng nhau đến cuối con đường, anh vẫn mãi là một phần thanh xuân đẹp đẽ, dịu dàng và đầy tiếc nuối của em.

Một lần nhớ về Ngoại

Một lần nhớ về Ngoại

Nhà ngoại tôi khá rộng, phía trước có một vườn rau cùng với một cây xoài to choảng đến nỗi phải ba bốn đứa cỡ tôi mới ôm xuể. Mùa xoài về, trái xum xuê đủ cho cả đám con nít trong làng ăn cả tháng. Từ vườn, đi thẳng ra sau sẽ tới gian bếp. Gian bếp được xây bằng gạch, không trát vữa. Bếp được đặt trên một bệ xi măng, phía dưới là một khoảng không gian dùng để chất củi. Mùa đông đến, đây là nơi ấm nhứt nhà. Tôi hay ở dưới này với bà tôi, vừa để giữ ấm, vừa để ăn những món ăn mà ngoại ưu ái cho tôi ăn trước. Khi thì một xiên thịt, một con cá nhỏ, hay đơn giản là một trái bắp nướng. Nằm chếch với gian bếp về phía sau là một chuồng bò kiểu cũ, mái lợp bằng rơm lấy từ ụ rơm to đùng đối diện.

Cứ độc thân một cách tỏa sáng, rồi sẽ gặp được người như ý

Cứ độc thân một cách tỏa sáng, rồi sẽ gặp được người như ý

Sống đúng thì mỗi giai đoạn đều sẽ trở thành một bản ngã tốt hơn của chính bạn. Trưởng thành không chỉ đơn giản là để thoát khỏi cảnh độc thân mà là khiến cho bản thân có thể trải nghiệm tất cả những việc gì có khả năng. Chỉ khi hiểu rằng cho dù hẹn hò, hay độc thân thì bạn vẫn sẽ sống một cuộc sống tốt đẹp bạn mới có thể bắt đầu yêu thương ai đó. Tình yêu đôi khi là yêu bản thân nhiều đến mức lan toả đến người khác và họ sẽ bị thu hút bởi sự lạc quan này. Dù thế nào, cũng xin chúc bạn cứ độc thân một cách tỏa sáng và rồi đúng lúc gặp được người như ý.

back to top