blogradio.vn - Những cọng rơm tươi ướt nặng chỉ cần một ngày được nắng đã trở thành những sợi rơm khô nhẹ tênh. Rơm cứ giăng mắc, vấn vít chân người đi khắp nẻo quê như điểm tô hay cố tình gợi nhắc người ta phải để ý, nhớ thương.

***

Ai đã từng sinh ra và lớn lên ở quê, hẳn sẽ có nhiều cái dung dị, thường ngày khiến ta phải nhớ tới. Nơi làng quê yêu dấu, từ dòng sông, cánh đồng, con đường làng, ngôi nhà nhỏ,… đều đã trở thành máu thịt trong tim, nhất là đối với những người con xa xứ. Với tôi, đơn giản chỉ là những sợi rơm vàng cũng khiến tôi thương nhớ đến quê hương da diết!

Làng tôi vốn là làng thuần nông, quanh năm chỉ biết làm bạn với ruộng đồng. Thời ấy, rơm rạ nhiều là vậy nhưng chẳng ai lãng phí bỏ nó đi như bây giờ. Bởi nhà nào cũng nuôi trâu bò làm sức kéo, rất cần rơm cho chúng ăn. Rơm cũng là nhiên liệu chính để nấu nướng và còn dùng cho bao nhiêu việc khác nữa. Thế nên nhà nào cũng có vài ba đống rơm to ụ như những chiếc nấm lớn mọc nơi góc sân hay một góc vườn nhà.

Vào mùa gặt, cả làng quê lại thơm nồng mùi rơm mới. Rơm trên sân nhà ngập nắng. Rơm trên đường làng quanh co. Rơm nằm phơi mình giữa đồng quê bát ngát. Những cọng rơm tươi ướt nặng chỉ cần một ngày được nắng đã trở thành những sợi rơm khô nhẹ tênh. Rơm cứ giăng mắc, vấn vít chân người đi khắp nẻo quê như điểm tô hay cố tình gợi nhắc người ta phải để ý, nhớ thương.

Có những lúc ngồi một mình, tôi thường buông cái nhìn xa xăm về phía cây rơm nơi góc vườn nhà cốt chỉ để thu vào mắt mình những khoảnh khắc thanh bình. Là chú bò chốc chốc lại rúc đầu vào cây rơm rút ra những sợi rơm thơm nhẩn nha ăn ngon lành. Là mẹ con nhà gà cứ quanh quẩn bên cây rơm nhặt nhạnh những hạt lúa rơi vãi còn sót lại. Chú gà trống thì kiêu hãnh trèo lên đỉnh cây rơm gáy lên từng hồi dõng dạc. Có những hôm thơ thẩn dạo quanh cây rơm, vô tình nhặt được một quả trứng hồng hãy còn nóng hổi của một cô gà nào đó đẻ vội, lòng mừng vui như thể nhận được quà!

Nhớ sao những ngày nấu cơm bằng rơm. Ngồi trong bếp, tay cứ đều đều luồn từng nắm rơm khô vào dưới chiếc kiềng sắt ba chân để giữ lửa không bị tắt. Lửa rơm tỏa lan hơi ấm râm ran, thoảng thơm mùi đồng quê dịu nhẹ. Gặp những hôm rơm bị ướt hoặc rơm cuối mùa đã mùn mục, khói rơm cứ nghi ngút trong bếp làm mắt đỏ hoe, cay xè, rơm rớm nước như mới khóc. Nấu xong được một bữa cơm, cảm thấy nhẹ nhõm hẳn cả người.

Tôi thương mẹ một thời oằn mình nặng những gánh rơm trên vai. Đó là vào cuối mùa gặt, mẹ thường xuống đồng mót rơm mang về. Mẹ bảo: “Nhà nuôi mấy con bò, lại nấu cơm nấu rượu bằng rơm, rồi còn cần cho bao nhiêu việc nên phải tích trữ càng nhiều càng tốt”. Mà đúng thật, ở quê, rơm tiện ích vô cùng. Tôi thấy những sáng mai mẹ thường bó rau bằng rơm mang ra chợ bán. Mùa cấy thì rơm dùng để ủ giống, bó mạ. Ngày thường thì rơm dùng để lót ổ gà, ổ lợn, chuồng bò. Lại có những hình bù nhìn bằng rơm đứng giữa đồng để xua đuổi chim chóc sà xuống ruộng ăn hạt giống. Những ngôi nhà khi xưa còn lợp tranh rơm mát rượi. Hay đơn giản chỉ cần một búi rơm để nơi cầu ao cũng có thể kỳ cọ chân tay sạch bong mỗi khi đi làm đồng về…

Tuổi thơ nơi quê nghèo là những tháng ngày lũ trẻ chúng tôi có biết bao niềm vui bên những sợi rơm vàng. Rơm tết thành những chiếc nùn đốt cháy âm ỉ sưởi ấm cả ngày. Rơm hun khói bắt chuột ngoài đồng. Rơm nướng ngô khoai nơi bờ ruộng. Lại có cả những đêm trăng thanh chơi trốn tìm trong những đống rơm. Khi vui, đứa nào cũng hả hê nói cười. Chỉ khi tan cuộc chơi về nhà, đứa nào đứa nấy lại ngứa ngáy gãi đỏ cả người chẳng thể ngủ. Vậy mà những thú vui bên rơm rạ ấy cứ mãi dọc dài theo năm tháng tuổi thơ chẳng thể nào dứt. Và rồi những ký ức tuổi thơ năm nào lại vẫn vẹn nguyên ngỡ như chuyện của ngày hôm qua.

Chỉ là rơm rạ thôi, đôi khi chúng vẫn nằm lăn lóc bên đường nào ai đoái hoài đến. Vậy nhưng đó lại là những gì thân thương quá đỗi đối với những ai đã bao năm lớn lên với ruộng đồng. Và với tôi, những sợi rơm vàng là những sợi nhớ sợi thương, là quê hương yêu dấu!

© Xanh Nguyên - blogradio.vn

Mời xem thêm chương trình: